“Gió chả cần có mắt nên cứ thổi, để vô tình ta mãi được là ta”
LỜI DẪN của TÁC GIẢ:
Thật bất ngờ, tôi
nhận được bài phản hồi của Nữ sỹ ĐẶNG HÀ MY từ GERMANY khi gặp tập thơ tôi:
NẾUKHÔNG THỔI, GIÓ KHÔNG LÀ GIÓ
Tôi rất bất ngờ
về tính nghiêm túc trước công việc của HÀ MY từ cách dùng đại từ nhân xưng
“TÔI” khi viết bài (thường ngày đàm đạo thì HÀ MY xưng hô anh, em), đến tính
chuyên nghiệp trong phê bình văn học, bài viết của HÀ MY làm tôi ngỡ ngàng về
sự mâu thuẫn giữa văn, thơ HÀ MY vốn rất thích tự do, lối viết phóng khoáng, lảng bảng rong chơi, hiện đại & giàu hình tượng... với tính chặt chẽ đến khắt khe khi phê bình tác
phẩm người khác
Tôi vốn đã quen
với cách hay dùng từ tươi mới lạ lẫm của HÀ MY nhưng vẫn bất ngờ khi HÀ MY dùng
những cụm từ hiếm khi nghe đến mức khó tri luận hoặc gây sốc...
Cám ơn HÀ MY đã
có những nhận xét và đồng cảm với với thơ tôi, nhờ thế mà HÀ MY đã viết thật
nghiêm túc, công phu và tâm huyết...
Thực tế, đó là
một bài phê bình văn học như của Nhà lý luận phê bình chuyên nghiệp.
Tôi muốn đăng ra đây chia sẻ với bằng hữu, bạn đọc... bài phản hồi của Nhà thơ, nhà văn: Nữ sỹ
ĐẶNG HÀ MY không chỉ vì giá trị của bài viết mà con mong nhận được nhiều bài của mọi người đánh giá mổ xẻ từ những góc nhìn khác chứ không chỉ những câu khen chê tùy hứng:
THI YÊN ĐÌNH NGUYÊN: RAO CÁI TRẦN TÌNH VỚI ĐỜI.
Đặng Hà My
Trên tàu đi tới tương laiSao đơn côi giữa rừng người ngược xuôi (Thi Yên Đình
Nguyên)
Gì nữa đây, anh hay tôi đấy?
“tôi đi tìm một tấm lòngtìm người tri kỷ tri âm bên đời…“
Thì đã đành, người làm thơ hay người viết
văn đều thế. Cứ hai thái cực: tôi như đang trôi trên dòng nước, lướt qua
cả hai bờ cuộc sống (R.Tagore)
Trăn trở… và gào! Không có ai nghe thấy cái
sâu thẳm từ cõi lòng mình, tri kỷ ở đâu?
Thật rỗi hơi hết chỗ nói.
Âu là khi thất vọng, ngồi ôm bút viết…thấy
tri kỷ nhảy ra, múa – hát! Ta đó, TRI KỶ CHÍNH LÀ TA!
Tôi cũng đã và luôn nghĩ tôi là tôi, và tri
kỷ cũng là tôi.
Có chăng, khi đọc của ai đó, tôi phải nén
cái tôi lại. Để tình tự với tri kỷ của người khác.
Thiên hạ có người cho tôi là tự kiêu. Và
tôi cũng thích khi được họ nói vậy. Mình không lớn hơn cái kiêu hãnh
kia, nên mạo muội chả dám thanh minh hay so bì.
Có những câu chữ của TYĐN:
Nhiều khi đồ giả không làm ta đau…
(Nửa sự thật thì không là sự thật)
Thiên hạ nhiều cái quanh co, thật giả đan
xen, trí tuệ cũng vậy. Thôi thì tôi cứ bước thấp bước cao để mà
ngẫm theo những trằn trọc của anh. Nghiệm ra những chua chát thói đời
mà tôi cũng như nhiều ai khác đã từng gặp phải.
Có khi muốn – thèm viết về một cái gì
đó, như thư tình chẳng hạn, đó là cái dễ tiếp cận nhất, nhưng than
ôi, vì:
Thế giới chọn mười thư tình hay nhấtThì một bức của NAPOLEON (TYĐN)
Anh thất vọng, hay tôi thất vọng? chả ai
thất vọng cả, vì nghị lực từ tâm mình mà ra, thư hay nhất cũng từ
tâm mình mà thôi, cứ cho mình cái quyền ấy đi, là gió, gió chả cần có mắt nên cứ thổi, để vô tình ta
được là ta, có lẽ ta sẽ là một trong mười bức thư tình kia chăng, ta
viết hay ta là nhân vật:
“Nếu không thổi, Gió không là GióGiữa ái tình, Ta mới là Ta…”
Tôi cũng có một câu: Bao nhiêu là lá mà
gió lẻ (ĐHMy)
Vì vậy, khi mở tập thơ của anh ra, đó là
ấn tượng và sự đồng cảm đầu tiên của tôi.
Tôi đọc anh theo cách của tôi.
Có vài bài, lướt qua…đọc sang bài khác.
Sau vài phút, quay lại đọc bài vừa lướt qua…lại thấy tâm hồn anh tỏa
sáng trong từng câu chữ.
Ai làm thơ chả yêu thơ mình, con mình sinh
ra, dù thế nào chăng nữa cũng là máu là huyết. Nhưng để „bắt“ mình
yêu thương con của người khác, âu phải là thế nào?
Tự mình lúc này cho mình cái quyền, cao
hơn tất thảy, kiêu hãnh…
Vậy là nhà ngươi đã chinh phục được cái
bản tính lẳn khẳn của ta. Ta đang được quyền săm soi, đọc của người
khác như đang đi giữa chợ người. Cái đầu mình thì nhỏ, cái bán cầu
trái vùng não thì lại càng nhỏ, vào trung tâm não lại nhỏ nữa, nhỏ
cho đến khi chỉ thấy một chấm bằng hạt đỗ xanh, từ đó lại tỏa ra
những trực cảm phóng đi muôn hướng.
Dứt khoát, ta không chỉ nhìn thấy câu tứ
đẹp, mà ta còn nhìn thấy rõ cả tật xấu của nó. Và ta chấp nhận
cả cái đẹp và cái xấu của nó. Bóng mình trong gương còn bị lộn
ngược, dù sao đi chăng nữa, mình vẫn thanh thản khi nói ra được cái
ẩn ý trong cái trào phúng, sự thông minh và lối so sánh ẩn dụ tinh tế,
với các dòng trích của TYĐN mà tôi tâm đắc:
“Cá thờn bơn lấy hông làm bụng.lấy một bên làm dưới không thích giống ai thích mình là mình...” (cá thờn bơn)
------------
“Ai khôn nhất: lấy lưới Tình làm võng
Ai giỏi nhất: ra được khỏi lưới Tình
Ai dở nhất: coi Tình như tấm lưới
Người hay nhất là ngụp lặn trong Tình...” (Nào ai).
------------
“Ai về với xứ tương lai:
cho tôi gửi ké cuộc đời của tôi
Ai cho tôi quá giang đời:
thì tôi xin lấy chính đời trả công.” (Lời rao)
------------
Thèm hoang dại giữa văn minh
Thèm chút nghĩa tình giữa nơi thù hận (Thèm)
------------
Thành bài thơ rồi đó
Bất tận đến ngàn sau
Đến vạn kiếp muôn đời
Một vần thơ… chảy mãi.
------------
Và tôi mê, khi anh lồng cái dân gian rất
Việt trong bóng thằng Bờm theo tư duy và lối ví von của các bậc tiền
nhân thưở xưa, được lớp hậu duệ tri ân:
Cười rằng: Bờm thật dại khờBỏ bao thứ quý, lấy xôi mà cười...
Sướng! Ngẫm và cười, cuộc đời hay thế,
đáng sống thế!
Tập thơ NẾU KHÔNG THỔI.. của anh có đến gần 300 trang nên còn rất nhiều bài đáng đọc và suy luận, nhưng tôi cũng chỉ là người khách hồng trần thoáng bay ngang qua
những dòng chữ... ghé lại, cảm nhận...và đi... những bước đi của một tri âm tri kỷ
Xin chúc nhà văn, nhà thơ ThiYên ĐìnhNguyên cứ rao cái trần tình với đời như thế.
Germany 20.06.2012.
Đặng Hà My.
